Wyspa Wielkanocna na południowo-wschodnim Pacyfiku w Chile jest jednym z najbardziej odizolowanych krajów na świecie. Przez wieki wyspa ewoluowała w izolacji z unikalną społecznością popularnie znaną jako lud Rapa Nui. I z nieznanych powodów zaczęli rzeźbić gigantyczne posągi ze skał wulkanicznych.
Te masywne posągi, znane jako Moai, są jednym z najbardziej niesamowitych starożytnych reliktów, jakie kiedykolwiek odkryto. Nauka stawia wiele teorii na temat tajemnicy Wyspy Wielkanocnej, ale wszystkie te teorie są ze sobą sprzeczne, a prawda jest wciąż nieznana.
Pochodzenie Rapa Nui
Współcześni archeolodzy uważają, że pierwszymi i jedynymi mieszkańcami wyspy byli odrębna grupa Polinezyjczyków, którzy kiedyś tu sprowadzili, a potem nie mieli kontaktu ze swoją ojczyzną. Aż do tego pamiętnego dnia w 1722 roku, kiedy w Niedzielę Wielkanocną wyspę odkrył Holender Jacob Roggeveen. Był pierwszym Europejczykiem, który odkrył tę tajemniczą wyspę. To historyczne odkrycie wywołało później gorącą debatę na temat pochodzenia Rapa Nui.
Jacob Roggeveen i jego załoga oszacowali, że na wyspie było od 2,000 do 3,000 mieszkańców. Najwyraźniej odkrywcy zgłaszali coraz mniej mieszkańców w miarę upływu lat, aż w końcu populacja zmniejszyła się do mniej niż 100 w ciągu kilku dziesięcioleci. Obecnie szacuje się, że w szczytowym okresie populacja wyspy wynosiła około 12,000 XNUMX.
Nikt nie może się zgodzić co do jednoznacznego powodu, co spowodowało nagły upadek mieszkańców wyspy lub jej społeczeństwa. Jest prawdopodobne, że wyspa nie była w stanie utrzymać wystarczających zasobów dla tak dużej populacji, co doprowadziło do wojen plemiennych. Mieszkańcy mogli też głodować, o czym świadczą znalezione na wyspie szczątki gotowanych kości szczurów.
Z drugiej strony niektórzy uczeni twierdzą, że przeludnienie szczurów spowodowało wylesienie wyspy poprzez zjedzenie wszystkich nasion. Ponadto ludzie wycinający drzewa i je spalający przyspieszają ten proces. W rezultacie wszyscy doświadczyli braku zasobów, co doprowadziło do upadku szczurów i ostatecznie ludzi.
Badacze donieśli o mieszanej populacji wyspy i byli tam ludzie ciemnoskórzy, a także ludzie o jasnej karnacji. Niektórzy mieli nawet rude włosy i opaloną cerę. Nie jest to całkowicie związane z polinezyjską wersją pochodzenia miejscowej ludności, pomimo długotrwałych dowodów na poparcie migracji z innych wysp na Oceanie Spokojnym.
Uważa się, że ludność Rapa Nui przybyła na wyspę pośrodku południowego Pacyfiku przy użyciu drewnianych kajaków około 800 n.e. – choć inna teoria sugeruje około 1200 n.e. Dlatego archeolodzy wciąż dyskutują o teorii słynnego archeologa i odkrywcy Thora Heyerdahla.
W swoich notatkach Heyerdahl mówi o Wyspiarzach, których podzielono na kilka klas. Jasnoskórzy wyspiarze mieli długie podjazdy w płatkach uszu. Ich ciała były mocno wytatuowane i czcili gigantyczne posągi Moai, odprawiając ceremonię na ich oczach. Czy istnieje możliwość, że na tak odległej wyspie żył kiedyś wśród Polinezyjczyków lud o jasnej karnacji?
Niektórzy badacze uważają, że Wyspa Wielkanocna została zasiedlona etapami dwóch różnych kultur. Jedna kultura pochodziła z Polinezji, druga z Ameryki Południowej, być może z Peru, gdzie znaleziono również mumie starożytnych ludzi o rudych włosach.
Tajemnica Wyspy Wielkanocnej na tym się nie kończy, z tą odosobnioną historyczną krainą wiąże się wiele niezwykłych rzeczy. Rongorongo i Rapamycin to fascynujące dwie z nich.
Rongorongo – nierozszyfrowane skrypty
Kiedy misjonarze dotarli na Wyspę Wielkanocną w latach 1860. XIX wieku, znaleźli drewniane tabliczki z wyrzeźbionymi symbolami. Zapytali tubylców Rapa Nui, co oznaczają napisy i powiedziano im, że nikt już nie wie, ponieważ Peruwiańczycy wymordowali wszystkich mędrców. Rapa Nui używali tablic jako drewna na opał lub kołowrotków wędkarskich, a pod koniec stulecia prawie wszystkie zniknęły. Rongorongo jest napisane w naprzemiennych kierunkach; czytasz linię od lewej do prawej, a następnie obróć tablet o 180 stopni i przeczytaj następną linię.
Od czasu jej odkrycia pod koniec XIX wieku podejmowano liczne próby rozszyfrowania pisma rongorongo Wyspy Wielkanocnej. Podobnie jak w przypadku większości nierozszyfrowanych skryptów, wiele propozycji było fantazyjnych. Poza fragmentem jednej tabliczki, która, jak pokazano, zajmuje się kalendarzem księżycowym, żaden tekst nie jest zrozumiały, a nawet kalendarza nie można odczytać. Nie wiadomo, czy rongorongo bezpośrednio reprezentuje język Rapa Nui, czy nie.
Eksperci jednej kategorii tabletów nie byli w stanie odczytać innych tabletów, co sugeruje, że rongorongo nie jest jednolitym systemem, albo że jest to protopisanie, które wymaga od czytelnika znajomości tekstu.
Rapamycyna: klucz do nieśmiertelności
Tajemnicze bakterie z Wyspy Wielkanocnej mogą być kluczem do nieśmiertelności. rapamycyna, lub też znany jako Syrolimus, to lek pierwotnie występujący w bakteriach Wyspy Wielkanocnej. Niektórzy naukowcy twierdzą, że może zatrzymać proces starzenia i być kluczem do nieśmiertelności. Może wydłużyć życie starych myszy o 9 do 14 procent, a także zwiększa żywotność much i drożdży. Chociaż ostatnie badania wyraźnie pokazują, że rapamycyna ma potencjalny związek przeciwstarzeniowy, nie jest pozbawiona ryzyka, a eksperci nie są pewni, jaki będzie wynik i skutki uboczne przy długotrwałym stosowaniu.
Wniosek
Naukowcy mogą nigdy nie znaleźć ostatecznej odpowiedzi na pytanie, kiedy Polinezyjczycy skolonizowali wyspę i dlaczego cywilizacja tak szybko upadła. Właściwie, dlaczego zaryzykowali żeglugę po otwartym oceanie, dlaczego poświęcili swoje życie na wyrąbanie Moai z tufu – zagęszczonego popiołu wulkanicznego. Bez względu na to, czy inwazyjny gatunek gryzoni, czy ludzi zdewastował środowisko, Wyspa Wielkanocna pozostaje przestrogą dla świata.
