Van de eerste computer tot oude manuscripten, velden vol kruiken en landschappen die honderden jaren geleden zijn geschilderd: dit zijn zaken die experts nog steeds niet begrijpen.
Antikythera-mechanisme
Het 2,000 jaar oude mechanisme van Antikythera, gevonden in een oud Grieks scheepswrak, wordt wel de eerste computer genoemd. Het maakte gebruik van een opwindbaar wijzerplaatsysteem om de tijd van de zon, de maan en vijf planeten bij te houden, evenals een kalender, de maanperiode en wanneer er zonsverduisteringen zouden plaatsvinden.
Men dacht dat het van buitenaardse wezens afkomstig moest zijn, omdat het geavanceerder was dan elk ander gereedschap dat de komende 1,000 jaar zou worden gemaakt. Hoewel de meeste onderzoekers het niet eens zijn met die theorie, weten ze nog steeds niet hoe de Grieken iets hebben gemaakt dat zoveel beter is dan wat we ooit uit die tijd hebben gezien.
Voynich-manuscript
Het Voynichmanuscript werd 600 jaar geleden in Centraal-Europa geschreven, maar wetenschappers weten nog steeds niet wat erin staat of in welke taal het is geschreven, omdat het het enige voorbeeld is van het lusvormige alfabet dat ze kennen. Elk jaar komen studenten met nieuwe vertalingen, maar geen daarvan is tot nu toe blijven hangen.
Onlangs suggereerde kunstmatige intelligentie dat de woorden Hebreeuws zijn, geschreven in code, maar die studie kon slechts 80% van de woorden koppelen aan het Hebreeuws en kon nog steeds geen zinnen maken die zinnig waren. Koolstofdatering heeft aangetoond dat het Voynichmanuscript uit de 1400e eeuw stamt. Het bevat tekeningen van planten die niet op een bekende soort lijken.
Vlakte van potten
De Vlakte der Kruiken is een Laotiaans veld omgeven door bergen. Niemand weet waarom de enorme stenen kruiken, waarvan sommige bijna drie meter hoog zijn, daar 2,500 jaar geleden zijn neergezet. Aangezien er menselijke botten in de buurt lagen, is het mogelijk dat de kruiken werden gebruikt om mensen te begraven of rottende lichamen te bewaren voordat ze werden verbrand of naar een ander deel van het begrafenisproces werden gebracht.
De lokale bevolking zegt daarentegen dat de vaten whisky bevatten voor een reus uit een legende, of rijstwijn, om te vieren hoe reuzen hen hielpen hun vijanden te verslaan. Er liggen nog steeds onontplofte Amerikaanse bommen uit de Vietnamoorlog in het gebied, dus slechts 7 van de 60 locaties van de Vlakte der Kruiken zijn open voor publiek. Van de eerste computer tot oude manuscripten, velden met kruiken en honderden jaren oude landschapssculpturen: dit zijn dingen die experts nog steeds niet begrijpen.
Romeinse dodecaëders
Hun naam is afgeleid van het feit dat ze twaalf zijden hebben, maar experts zijn het alleen eens over de vorm. De Romeinse dodecaëders werden tussen 12 en 100 n.Chr. gemaakt van brons of steen en hadden een gat in het midden. Sommigen denken dat de twaalf zijden verband hielden met de twaalf sterrenbeelden. Anderen denken dat de objecten wapens, speelgoed of religieuze symbolen waren.
Nazca-lijnen
Tussen 1 en 700 n.Chr. hakten de Nazca's in Peru 12 tot 15 centimeter in roestbruin gesteente, waardoor in diepere lagen lichter gekleurd gesteente zichtbaar werd. Het resultaat waren enorme afbeeldingen van dieren, planten, mensen en geometrische vormen, uitgehouwen in de grond. Deze afbeeldingen zijn het beste te bekijken vanuit een vliegtuig.
Sommige bizarre theorieën beweren dat de gravures bewijs zijn van buitenaardse wezens of oude astronauten, maar onderzoekers kunnen het niet eens worden over aannemelijkere theorieën. Vroege onderzoekers dachten dat de Nazcalijnen over astronomie gingen, maar recentere theorieën stellen dat ze werden gebruikt om de goden om regen te vragen.
Paracas kandelaar
De Paracas-kandelaar van de Andes, uitgehouwen in een heuvel van verhard zand in Peru, lijkt op de Nazcalijnen, maar heeft zo zijn geheimen. Het 600 meter lange kunstwerk werd rond 200 v.Chr. gemaakt, maar niemand weet wat het betekent, ook al suggereert de naam dat het een kandelaar is.
Sommigen zeggen dat het gemaakt is ter ere van de Incagod van de schepping, Viracocha. Anderen daarentegen denken dat het op de doornappel leek en mensen aantrok die het gebruikten. Van de eerste computer tot oude manuscripten, velden vol kruiken en gravures van landschappen die honderden jaren geleden gemaakt zijn, dit zijn dingen die experts nog steeds niet begrijpen.
Thonis-Heracleion
© Franck Goddio/Hilti Foundation, foto: Christoph Gerigk
Ongeveer 2,700 jaar geleden was de Egyptische stad Thonis-Heracleion de toegangspoort tot de Middellandse Zee, maar het centrum van de stad is duizenden jaren in de vergetelheid geraakt. Een groep duikers vond pas begin jaren 2000 enkele oude artefacten.
Uiteindelijk ontdekten ze dat er een complete stad onder water begraven lag vlak bij de kust van Egypte, compleet met bruggen, vijf meter hoge standbeelden, dierenmausoleums en andere antieke wonderen. Archeologen weten niet hoe een hele stad in de Middellandse Zee is beland.
Lineair A
Lineair A en Lineair B, twee verschillende maar vergelijkbare schriftstijlen, zijn gevonden op oude Minoïsche artefacten, maar onderzoekers weten nog steeds niet wat Lineair A betekent. Lineair B is gebaseerd op het Grieks en werd in 1952 gebroken. In plaats van letters worden er lettergrepen weergegeven. Toch heeft deze informatie ons niet geholpen om Lineair A te lezen, dat werd gebruikt van 1800 tot 1450 v.Chr.
Dogū
De hond is een kleifiguur die eruitziet als een kruising tussen mens en dier. Ze werden gemaakt tijdens de Japanse neolithische Jomon-periode. Archeologen hebben er zo'n 18,000 gevonden, tussen de 2,300 en 10,000 jaar oud, maar ze weten nog steeds niet waar ze voor gebruikt werden.
Sommige mensen denken dat alledaagse dingen als speelgoed werden gebruikt, terwijl anderen denken dat het tekenen van vruchtbaarheid zouden kunnen zijn. Van de eerste computer tot oude manuscripten, velden vol kruiken en landschapsgravures van honderden jaren geleden: dit zijn dingen die experts nog steeds niet begrijpen.
Sacsayhuaman
Het stenen Inca-gebouw in Cusco, Peru, roept veel vragen op. Aanvankelijk dacht men dat het een fort was, maar later bleek uit bewijs dat het voor ceremonies werd gebruikt. Waar het ook voor werd gebruikt, de architectuur van Sacsayhuaman is verbluffend. De stenen passen zo goed in elkaar dat ze zelfs zonder mortel op hun plaats blijven.
Hoewel ze goed in elkaar passen, hebben ze niet allemaal dezelfde vorm. Dit suggereert dat de arbeiders het ontwerp mogelijk al doende hebben bedacht. Sacsayhuaman is een eeuwenoud mysterie omdat het moeilijk was om de stenen te verplaatsen, die per stuk meer dan 100 ton zouden kunnen wegen.
